Steden zijn groot, druk en onoverzichtelijk. Ze worden weliswaar groener, maar wat de mobiliteitstransitie betreft, kunnen we nog slagen maken. Urbane gebieden moeten leefbaarder worden voor bewoners en bezoekers. Een fascinerende opgave, vindt Iskandar Tange.

Tange, opgeleid als industrieel ontwerper, ziet tijdens zijn werk als strategieconsultant dat er steeds één ding over het hoofd wordt gezien als het gaat over de inrichting van de stad: de beperkte ruimte wordt niet slim gebruikt. Veel plekken op straat hebben maar één functie: een parkeerplek is een parkeerplek. Dat kan anders, meent hij. Wat nou als die parkeerplek ’s ochtends een laad- en losplaats zou zijn, ’s middags een plek zou zijn om te parkeren en in het weekend ruimte zou bieden aan een fijn terras?

Samen met medeoprichters Martijn Pater en Alwin Bakker ziet hij kansen om de openbare ruimte multifunctioneel te maken. In 2023 lanceerden ze een digitaal platform, Coding the Curbs, dat gebruikers in staat stelt zogenoemde Smart Zones te reserveren.

Na een reservering kun je de plek gebruiken onder bepaalde condities, die de gemeente vaststelt. Denk aan een vervoerder die ruimte krijgt om zijn goederen te leveren aan een restaurant.
‘Hoewel ik de vergelijking liever niet maak, doen wij eigenlijk hetzelfde als Airbnb’, zegt Tange. ‘Wat zij in eerste instantie goed deden, was gebruikmaken van onbenutte ruimte en die aanbieden via een platform. Dat doen wij ook.’

‘Schaarse ruimte moeten we slimmer benutten’

‘Een stad heeft een bepaald ritme, dat afhankelijk is van tijd en seizoen’, schetst de ondernemer. ‘In de ochtendspits is het vaak druk, daarna rustig. Die wisseling vertaalt zich op dit moment niet door naar de openbare ruimte. Wij willen die brug slaan: hoe zorg je ervoor dat de openbare ruimte een ritme krijgt, zodat de functie zich aanpast aan de behoeftes van de stad?’

Dat is nodig, benadrukt hij nog maar een keer. ‘Meer dan de helft van de bewoners van de wereld woont in een stad en dat worden er alleen maar meer. De schaarse ruimte moeten we slimmer benutten. Dat wordt nu vaak aan het toeval overgelaten.’
Steden zijn over het algemeen progressief, heeft Tange de afgelopen jaren ervaren. Gemeenten lopen voorop op het gebied van duurzaamheid en sociale aspecten. Dus ze zijn welwillend om mee te werken en te betalen voor de functie. Het gaat alleen niet altijd even rap. Tange: ‘Hoe een bepaald stukje ruimte wordt gebruikt, ligt vastgelegd in oude documenten en wetten. Daar verandering in brengen kost tijd.’

Op dit moment werkt het team, bestaande uit acht werknemers, in twintig steden, waaronder Groningen, Kopenhagen en Istanbul. Voor de gebruikers is er een gratis app, waarmee ze een plek kunnen reserveren. Voor de steden is er een dashboard, waarmee ze data krijgen en controle over de plekken.

‘We installeren sensoren in de grond, geven inzicht in de manier waarop de schaarse ruimte wordt gebruikt en hebben een handhavingssysteem. Anders dan andere bedrijven die nadenken over de inrichting van de stad bieden wij het hele pakket’, aldus Tange.

Vijf jaar geleden, toen ze begonnen, zei het drietal tegen elkaar dat ze in 2025 honderd Smart Zones wilden hebben. Dat aantal hebben ze ruimschoots gehaald. Het nieuwe doel: duizend Smart Zones in 2030. Om daar te komen moeten ze dit jaar stappen zetten, zegt Tange. Hij noemt zich een ouderwetse ondernemer die eerst wil dat zijn product en businesscase tot in de puntjes kloppen. ‘Nu pas wil ik in gesprek met investeerders.’

‘Het moet jou een betere straat geven’, zegt hij. ‘Met minder auto’s, meer ruimte voor groen, spelende kinderen en een dynamische indeling. Hoe leuk is het als we weer eigenaarschap krijgen over onze straten en als oude stadscentra slimmer worden ingericht. Dat gaat gebeuren, geloof me.’

Dit artikel is gemaakt door de redactie van FD Persoonlijk. Lees al onze verhalen op fd.nl/persoonlijk.